TegenlichtSeizoen 19
AL
Tegenlicht in Dutch or Backlight in English is a series of television documentaries by the VPRO, a Dutch public broadcasting organisation. Backlight "aims to grasp the quintessence of prominent trends and developments" in the practice of critical journalism, and tries to improve understanding of the intricate inner workings of our modern society.
Where to Watch Tegenlicht • Seizoen 19
20 Episodes
- Mijn DNA
A1Mijn DNAFilmmaker Roland Duong wilde weten of hij erfelijk belast is met schizofrenie. Hij liet zijn DNA testen en ging bij vermaarde DNA-wetenschappers langs om erachter te komen wat een DNA-test kan vertellen. Ieder mens kan voor een schappelijke prijs zijn eigen DNA laten analyseren. Maar wat gebeurt er met je DNA als je dat opstuurt naar een Silicon Valley-bedrijf als 23andMe? Gaat Big Pharma of een verzekeringsbedrijf er dan met je DNA-informatie vandoor? Welke erfelijke ziektes zitten in ons DNA verborgen? En willen wij dit allemaal wel weten? En wat blijft er over van het nature vs nurture-debat? Met o.a. Robert Plomin, Jaap Goudsmit, Fransje van der Waals, Danielle Posthuma en Philip R. Jansen. - De top van de onmisbaren
A3De top van de onmisbarenVerpleegsters, leerkrachten en vuilnismannen komen gedurende drie dagen op een chique locatie bij elkaar om oplossingen te bedenken voor de problemen waar zij - en wij - dagelijks tegenaan lopen. VPRO Tegenlicht presenteert tijdens 'De top van de onmisbaren' een schaduwbegroting. - Goed geld verdienen
A4Goed geld verdienenIs het einde van het aandeelhouderskapitalisme in zicht? De waarde van een bedrijf is vaak belangrijker geworden dan de producten of diensten die het realiseert. Het verhandelen van bedrijven lijkt het hoogste doel geworden en idealen zijn naar de achtergrond verdwenen. Deze bedrijven die zich onder druk van aandeelhouders blindstaarden op kortetermijnwinstmaximalisatie kwamen vrijwel direct in financiële problemen toen Covid-19 de kop opstak. Sommige moesten zelfs staatssteun aanvragen, wat hen op veel publieke verontwaardiging kwam te staan. Gelukkig experimenteert een voorhoede van ondernemers al met nieuwe bedrijfsmodellen die stabiliteit, verantwoordelijkheid en continuïteit als leidraad nemen. VPRO Tegenlicht gaat op zoek naar nieuwe bedrijfsmodellen die de economie crisisbestendig(er) maken. Met o.a. Mariana Mazzucato, Melanie Rieback en Cees 't Hart. - Op volle retouren
A5Op volle retourenOnline winkelen was nog nooit zo makkelijk. Maar zijn we als consument niet doorgeslagen in het klakkeloos bestellen en terugsturen van producten? Schatten we diensten als transport nog op waarde? Wat gebeurt er eigenlijk met al die geretourneerde pakketten? Dit programma registreert wat er met ons retourpakket gebeurt. Nederlanders zijn de koplopers van Europa als het om retourneren gaat. Van alle online aankopen gaat 13% terug naar de webwinkels. Gratis is dat terugsturen natuurlijk niet, iemand zal het prijskaartje voor de logistiek moeten betalen. Ook de milieubelasting van de eindeloos op en neer pendelende bezorgdiensten is enorm. - De post-racistische planeet
A6De post-racistische planeetHoe ziet de wereld eruit zonder racisme? En hoe komen we tot zo'n wereld? Inzichten van pioniers die dagelijks werken aan een post-racistische samenleving worden afgewisseld met de persoonlijke zoektocht van documentairemaker Ikenna Azuike en zijn gemengde gezin. Hij worstelt met vragen als: Hoe praat je met je kind over racisme? Op welke wijze voed je kinderen op om in de toekomst een post-racistische wereld te bereiken? Wanneer verandert er echt iets? Met neuro-informaticus Sennay Ghebreab, psychosomatisch therapeut Camille Barton, schrijver en dichter Musa Okwonga en schrijfster en anti-racisme-educator Layla F. Saad. - De boer van de toekomst
A7De boer van de toekomstBoeren, natuurbeschermers en politiek staan lijnrecht tegenover elkaar. Waar zijn de nieuwe ideeën en technologieën te vinden die goed zijn voor zowel boer als natuur? Op verkenning door Nederland. De lockdown in maart 2020 heeft laten zien hoe kwetsbaar ons wereldwijde voedselsysteem is. Enerzijds is Nederland als tweede exporteur van de wereld een agrarisch succesverhaal, anderzijds raakt de bodem uitgeput en ingeklonken. Wat zijn de perspectieven voor de boer van de toekomst? Van stroken-landbouw tot onbemande tractoren en van agro-ecologie tot kaas zonder koeien. - Herover je data
A8Herover je dataOnze (Europese) data zijn veelal in handen van niet-Europese multinationals. Is daaraan te ontkomen? Op zoek naar uitwegen in een tijd van online surveillance, datatracking en microtargeting, zowel op het niveau van individuele apparaten als op wijkniveau en in gemeenschappelijke ruimten. Het borgen van privacy en datazeggenschap moet politiek op zowel landelijk als Europees niveau worden bevochten. Tegenlicht neemt het ideaal van 'user independence' onder de loep. - De toekomst van protest
A9De toekomst van protestGaat het actievoeren 'ondergronds'? Gaat het verder in de donkere krochten van het dark web? Een onderzoek naar de toekomst van protest met nieuwe denkers en oudgedienden. Actievoeren is sinds mensenheugenis verbonden met fysieke nabijheid: 'schouder-aan-schouder'. Wat is de toekomst van protest in een samenleving waarin we niet alleen gedwongen worden afstand te houden vanwege corona, maar ook online aan steeds indringendere en verfijndere surveillancesystemen worden onderworpen? - Perfect me
A10Perfect meMooi zijn is nog nooit zo belangrijk geweest: wie voldoet aan het geldende schoonheidsideaal heeft veel voordelen. Wie bepaalt wat mooi is? Een onderzoek naar het schoonheidsideaal van de toekomst. Online filteren we massaal onze selfies om er beter uit te zien, maar ook het inspuiten van 'echte' lippen en billen neemt een hoge vlucht. Beauty pays! Niet alleen op de relatiemarkt, maar ook bij het vinden van een baan, een huis en een netwerk. Maar wie bepaalt wat mooi is? En hoe word je mooi volgens de geldende norm? - Technologie als religie
A11Technologie als religieGodsdienst heeft een nieuwe concurrent: dataïsme. De belofte is een paradijs, waarin artificiële intelligentie ons eeuwig leven en geluk schenkt. Een zoektocht naar zingeving in het techtijdperk.Tot voor kort hadden religies het alleenrecht op de hemel. Maar godsdienst heeft een nieuwe concurrent: het dataïsme, de overtuiging dat uiteindelijk alles, ook het leven zelf, niets meer is dan data. De belofte is een programmeerbaar paradijs, waarin artificiële intelligentie ons eeuwig leven, geluk en schoonheid schenkt. Wat betekent het dataïsme voor de toekomst van religie en spiritualiteit? - Alleen verbonden
A12Alleen verbondenMeer dan 40% van de volwassen Nederlanders voelt zich eenzaam, onder wie steeds meer jonge mensen. Hoe kunnen we onze wereld anders inrichten zodat we elkaar weer zien als gezelschapsdieren die we zijn, die veel beter functioneren als we samenwerken? Mede dankzij internet en gentrificatie leven we steeds meer langs elkaar heen in zelfgekozen bubbels. Bovendien zijn we door corona noodgedwongen versneld het contactloze tijdperk in geleid. En dat terwijl te lang alleen zijn mensen ziek kan maken. Filosoof en psychiater Damiaan Denys verbindt de eenzaamheidscrisis aan het neoliberalisme en de dwang om winst te maken. Hoe is het tij te keren? - De race om de superbatterij
A13De race om de superbatterijGroene energie opwekken kunnen we. Maar hoe zit het met de opslag? Overal ter wereld zijn opslagtechneuten en batterijpioniers op zoek naar manieren om duurzame energie op te slaan. Een verkenning van de nieuwe opslagmogelijkheden en -technieken: van snelle batterijen tot warmte-opslag in basalt en zout. En van ijzerpoeder als energiedrager tot het opslaan en afgeven van energie d.m.v. gigantische betonnen blokken in torens. Zonder goede opslagtechnologie loopt de energietransitie onherroepelijk vast. Met o.a. Peter Mikael Carlsson en Cees van Nimwegen. - Zorgen voor morgen
A14Zorgen voor morgenWat kan de coronapandemie ons vertellen over de ziekenhuiszorg in Nederland? VPRO Tegenlicht maakt de balans op: Welke lessen zijn er geleerd? Is er te veel marktwerking geweest? Hoe functioneerde de centrale sturing door de overheid? Met de jonge arts Sarah van der Lely licht regisseur Alexander Oey de Nederlandse ziekenhuiswereld van binnenuit door. Hoe zou de ziekenhuiszorg er in de nabije toekomst uit moeten zien? En hoe komen we daar? - Time Rebels
A15Time RebelsFilosoof, politicoloog en medeoprichter van The School of Life Roman Krznaric roept ons op een betere voorouder te zijn. We zijn te veel gericht op kortetermijndenken. Krznaric heeft een zesstappenplan waarmee wij leren denken als mensen die kathedralen bouwen, om zo de toekomstige generaties te kunnen redden. Die generaties moeten nu al een stem krijgen bij de politieke vraagstukken van vandaag. Krznaric ziet voorzichtig al een gefragmenteerde beweging ontstaan die vecht voor een nieuwe economie, gericht op de lange termijn, en noemt ze Time Rebels. Zij geven hem hoop. - Groen geld
A16Groen geldBeleggen zonder met het klimaat rekening te houden is verleden tijd. Waar komt al dat groene geld terecht? Een blik in het hoofd van duurzame investeerders en de wassende rivier van groene investeringen. Stroomt het geld precies de goede kant op, of zijn de banken en vermogensbeheerders vooral handig ingesprongen op een groene trend? En is er ook meer rendement te halen, of gaat het om de milieuwinst? - Zien is geloven
A17Zien is gelovenHet wordt steeds moeilijker om consensus te bereiken over hoe de wereld moet worden gezien. Over wat echt is en wat nep. Welke rol speelt deepfake-technologie bij onze beleving van 'de waarheid'? De Britse desinformatie-expert Nina Schick waarschuwt voor een wereld waarin desinformatie en misinformatie welig tiert, met als gevolg dat verschillende bevolkingsgroepen steeds verder uit elkaar worden gespeeld. Over het fenomeen deepfake, onze epistemologische crisis en hoe de samenleving hiermee om zou kunnen gaan. - De weerbare democratie
A18De weerbare democratieDe polarisatie in Europa groeit, de electorale steun voor populisten is erg groot. Een onderzoek naar de beste ideeën om onze democratie weerbaarder te maken tegen de autoritaire verleiding. Overal zijn grote groepen 'ontevredenen' te vinden. Waar komt die onvrede vandaan en waarom lijkt de gangbare politiek nergens in staat daarop een goed antwoord te formuleren? Is onze democratie sterk genoeg om met deze tegenstellingen om te gaan? Met Caleb Cain, Thomas Frank, Mark Bovens, Stanley Bostdorp en David Van Reybrouck. - Wonen buiten de box
A19Wonen buiten de boxHoe kun je nu nog betaalbaar wonen in Nederland? Noodgedwongen experimenteren veel ondernemende jongeren zelf met verrassende out of the box-oplossingen. Tegenlicht bezoekt deze woonpioniers. Hoe komen we aan één miljoen nieuwe woonplekken voor 2030? Wat kunnen we leren van de twintigers en dertigers, die leegstand, tijdelijkheid, massaproductie en zelfbouw opnieuw uitvinden, omdat ze zelf moeten zorgen voor een dak boven hun hoofd? En kunnen deze ideeën ook duurzaam worden opgeschaald? Tegenlicht doorkruist Nederland, op zoek naar inspirerende oplossingen. - Never waste a good crisis
A20Never waste a good crisisIs het neoliberale marktdenken voorbij nu de overheid als enige de economie draaiend kan houden? Een onderzoek naar de contouren van de post-pandemische maatschappij met minister van Financiën Wopke Hoekstra. Na decennia van geloof dat de markt alle problemen zou oplossen, was de realiteit bij het uitbreken van de coronapandemie ontnuchterend. VPRO Tegenlicht volgt Hoekstra tijdens de laatste maanden van zijn bewind. Hoekstra is bewonderaar van Winston Churchill en diens uitspraak 'Never waste a good crisis'. Dus als er een goed moment voor verandering is, dan is het nu.
